Zelena agenda za Zapadni Balkan

Zelena agenda za Zapadni Balkan

Zelena agenda za Zapadni Balkan je nova strategija za rast ove regije, kojom se prelazi sa tradicionalnog modela na održivu ekonomiju, u skladu sa Evropskim zelenim planom. Potpisivanjem Deklaracije o Zelenoj agendi, zemlje Zapadnog Balkana su se obavezale na Samitu u Sofiji 10. novembra 2020. da će sprovoditi mjere u oblasti sprečavanja klimatskih promjena i zagađenja, razvoja energije, saobraćaja i cirkularne ekonomije, kao i razvoja biodiverziteta, održive poljoprivrede i proizvodnje hrane. Konkretno, radi se o nizu preporuka:

  • OBNOVLJIVI IZVORI ENERGIJE, ZAŠTITA KLIME – Zapadni Balkan je region veoma pogođen klimatskim promjenama što zahtijeva smanjenje emisije gasova sa efektom staklene bašte i povećanje otpornosti na uticaj klimatskih promjena. Partneri iz ove regije će biti podržani u skladu sa novim evropskim zakonodavstvom u pravcu smanjenja emisije CO2 putem kvota i mehanizama određivanja cijena ugljenika. Zbog izuzetno visoke zavisnosti od uglja, tranzicija prema čistim i obnovljivim izvorima energije je neophodna. EU će posebno podsticati modele transporta koji u manjoj mjeri zagađuju životnu sredinu, kao što je slučaj sa željezničkim transportom.
  • PRELAZ NA CIRKULARNU EKONOMIJU – Prelazak na kružnu ekonomiju je ključ koji EU i Zapadnom Balkanu garantuje zelenu tranziciju. EU će podržati Zapadni Balkan u razvoju strategija za poboljšanje održivosti proizvodnje sirovina, sprečavanje, smanjenje, recikliranje i upravljanje otpadom, uzimajući u obzir čitav životni ciklus proizvoda. Takođe će finansijski biti podržan razvoj regionalnog sporazuma o sprečavanju zagađenja plastikom, posebno morskog otpada.
  • SMANJENJE ZagađenJA vazduha, vode i zemljišta – Zagađenost vazduha na području Zapadnog Balkana je na najvišem nivou u Evropi i ima direktan uticaj na zdravlje stanovništva. EU će pomoći regionu u usklađivanju sa standardima EU kada su u pitanju kvalitet vazduha i vode, kao i upravljanje otpadnim vodama. Ovo uključuje savremeniji monitoring i dalja ulaganja na ovim poljima.
  • održivA poljoprivredNA I PREHRAMBENA PROIZVODNJA – Poljoprivreda i srodne djelatnosti čine oko 10% BDP-a Zapadnog Balkana. EU će pojačati podršku održivom razvoju ruralnih oblasti, pomažući poljoprivredno-prehrambene grane kako bi bio omogućen veći kvalitet i bezbjednost hrane, smanjen otpad, unaprijeđena usklađenost sa standardima EU u oblasti bezbjednosti hrane i dobrobiti životinja i promovisana ekološki prihvatljiva i organska proizvodnja.
  • ZAŠTITA BIODIVERZITETA I EKOSISTEMA – Područje Zapadnog Balkana obiluje bogatstvom staništa i vrsta koje treba zaštititi i sačuvati za naredne generacije. EU će pružiti podršku regionu u razvoju i implementaciji Akcionog plana za biodiverzitet Zapadnog Balkana kao i Plana restauracije šumskog potencijala.

Na pomenutom Samitu u Sofiji, koji je okupio najviše državne predstavnike, pored Deklaracije o Zelenoj agendi potpisana je i Deklaracija lidera Zapadnog Balkana o zajedničkom regionalnom tržištu, koja treba da doprinese ekonomskom rastu ali i ekološkom razvoju regiona.

Izvor:

https://ec.europa.eu/neighbourhood-enlargement/sites/default/files/factsheet_wb_green_agenda_en.pdf

Ovaj članak dio je projekta „GEAR – Green Economy for Advanced Region (Zelena ekonomija za razvoj regiona)“ koji ima za cilj povećanje aktivnosti i uticaja organizacija civilnog društva iz Crne Gore, Srbije, BiH, Sjeverne Makedonije i Albanije u zaštiti životne sredine kroz umrežavanje, jačanje kapaciteta i promovisanje zelene ekonomije. Projekat finansira Evropska unija u okviru Programa podrške civilnom društvu i medijima za 2016-2017, a realizuje FORS Montenegro u partnerstvu sa organizacijama SMART Kolektiv iz Srbije, Centar za razvoj i podršku iz BiH, EKO Svest iz Sjeverne Makedonije, EDEN Centar iz Albanije i Udruženjem Slap iz Hrvatske.

  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  

Leave a Reply

Your email address will not be published.